Vakbekwame mbo-docenten

Nu op het mbo Nederlands weer een examenvak is en studenten een rekentoets moeten afleggen, is er een tekort aan docenten Nederlands en Rekenen ontstaan. Daarom zijn ROC Midden Nederland en Hogeschool Utrecht bekwaamheidstrajecten gestart voor docenten. De eerste certificaten zijn 29 september uitgereikt aan mbo-docenten van ROC MN.
Docenten in het mbo krijgen steeds vaker uren Nederlands of Rekenen erbij terwijl ze geen achtergrond hebben als docent in die vakken. Voor hen hebben de lerarenopleidingen Nederlands en Wiskunde van Hogeschool Utrecht (HU) samen met ROC MN bekwaamheidstrajecten Taal en Rekenen ontwikkeld. De trajecten zijn ontwikkeld om zowel inhoudelijk als praktisch optimaal aan te sluiten bij de docenten.

Gekleurd naar de wensen van de werkvloer
Eerst heeft ROC MN bekwaamheidseisen opgesteld; de gewenste leeruitkomsten van de trajecten. Voor Nederlands zijn deze gebaseerd op het kwalificatiedossier van de docent mbo van de MBO Raad, voor Rekenen op de eisen van het Raamwerk Rekenen dat door het ministerie van OCW is vastgesteld voor bevoegde rekendocenten. Vervolgens zijn bestaande modules van Nederlands en de minor Wiskunde van Hogeschool Utrecht in samenwerking met expertdocenten van het ROC aangepast op die gewenste leeruitkomsten en gekleurd naar de wensen van de werkvloer. Deze expertdocenten hebben ook een rol gekregen in de uitvoering van het traject. Ilse Jansen, programmamanager van de ROC Academie: "De expertdocenten zorgden ook voor kennisuitwisseling met de HU, onder andere over welke problematiek en leermethoden specifiek zijn voor het mbo. Wij hebben van de HU geleerd maar de HU ook van ons." Mieke Lafleur, projectleider van de HU bij het taaltraject, beaamt dit: "De trajecten zorgen voor verbreding en verdieping van onze cursusinhoud voor de uitstroomrichting mbo en voor professionalisering van onze eigen docenten."

Gepersonaliseerd leren
"De trajecten zijn een goed voorbeeld van de samenwerking met het werkveld die de HU voorstaat",  stelt Karen Heinsman, projectleider van de HU bij het rekentraject. "Er is zowel voorafgaand aan als tijdens het traject nauw overleg geweest over de inhoud, de vorm van de opdrachten en eventuele speerpunten tijdens de bijeenkomsten. Hierdoor is het mogelijk de inhoud goed te laten aansluiten bij de praktijk." Het zijn daarnaast goede voorbeelden van gepersonaliseerd leren. Lafleur: "De deelnemers konden bij Nederlands kiezen uit leerstof en verwerkingsopdrachten die aansloten bij hun eigen leervragen en konden dit doen op een manier die het beste aansloot bij hun eigen leerstijl. Er is volop geëxperimenteerd met allerlei manieren om HUbl, onze digitale leeromgeving, zo flexibel mogelijk in te zetten. Daarnaast konden docenten kiezen voor afronding op twee niveaus."

De trajecten duren elk anderhalf jaar en kunnen worden ingezet voor registratie in het lerarenregister. Jansen: "Voor ons was het belangrijk dat de HU een officiële certificering kon bieden, als vertrekpunt voor de toekomst van onze docenten." Tijdens de feestelijke uitreiking van de certificaten deelde HU-docent en onderzoeker Anouk Zuurmond haar kennis en inzichten uit het lectoraat normatieve professionalisering, aansluitend bij de vraag vanuit het ministerie van OCW aan ROC's om meer aandacht te besteden aan het ontwikkelen van kritisch denken in het mbo. Zuurmond: "We kunnen zo laten zien dat we als HU handreikingen kunnen bieden voor de dilemma's waar docenten in het mbo mee worstelen."